Toespraak Marianne van der Tol bij begroting 2012

maandag 14 november 2011


Voor D66 een memorabel moment: Onze eerste Begroting.
Een lijvig boekwerk waar in duidelijke bewoordingen wordt aangegeven waar het provinciale geld het komende jaar aan besteed zal gaan worden. D66 complimenteert dit College en haar ambtenaren met de inspanningen e.e.a. leesbaar te vertalen naar 10 programma‟s.  
 
Waren er aan het begin van de vorige Statenperiode nog voldoende middelen, voor deze Staten is de opgave een stuk ingewikkelder. Er zit weinig rek en ruimte in deze nieuwe bestuursperiode.  
Bezuinigen, beknibbelen, besparen, hoe je het ook noemt, er is een veel beperkter budget en daar zullen we het mee moeten doen.  
 
Het maken van keuzes wordt moeilijker.  
 
Mede hierom vindt D66 de gang van zaken rond het wel/niet geven van een productenraming slash specificatie slash productenspecificatie, onhandig en onvoldoende helder gecommuniceerd.
Juist in deze periode, juist waar het zo belangrijk is het weinige dat er nog te verdelen valt voldoende inzichtelijk te krijgen, juist dààr voelen wij behoefte aan extra informatie om tot weloverwogen keuzes te komen. Niet meer langdurig leuteren over aggregatieniveau‟s,  maar duidelijk en helder aangeven of PS datgene krijgt waar zij om vraagt.
 
Om nog op de laatste dag, slechts luttele uren voor de bespreking van de begroting, een 132 pagina‟s tellende bijlage toegestuurd te krijgen, is geen gelukkige keus geweest. Om PS te ondersteunen in haar kaderstellende en vooral controlerende rol in dezen, verzoeken wij GS dan ook dit communicatie- en informatietraject in de toekomst serieuzer ter hand te nemen. Als het college kiest voor een globale begroting, dan hoort daar een productenraming bij, die tijdig bij PS is ter voorbereiding. Wij vragen hiervoor een harde toezegging van het college.  
 
 
Een opmerking over de Nota van aanbieding
 
T.a.v. het controleprotocol:  
D66 stelt, mede gelet op de financiele ontwikkelingen, t.a.v. het controleprotocol voor, dat de rapporteringstoleranties worden verscherpt (dit leidt niet tot aanvullende controle werkzaamheden door de accountant pag 177) en gesteld worden op bijvoorbeeld 25% van de goedkeuringstolerantie.  T.a.v. specifieke dossiers kunnen wij ons nog scherpere toleranties voorstellen in een later stadium.  
 
Programma 1 Samenwerkend Drenthe: Bestuur
 
Noordelijke Samenwerking.
 
Bij de VJN is Motie 2011-5 aangenomen: de naam van de motie:  
Motie Noordelijke Samenwerking
PvdA, VVD, CDA, CU en D66 stellen hierin dat het zich laat aanzien dat de huidige SNN-organisatie zal worden afgebouwd als gevolg van aflopende subsidieregelingen.
 
In de beleving van D66 en anderen is motie 2011-5 een motie, die niet enkel gaat over het SNN, maar veel breder gezien moet worden. Duurzaamheid, energie, cultuur, werkgelegenheid, economie, zijn slechts een aantal van de inhoudelijk beleidsmatige componenten die in de motie genoemd worden.  
 
De Gedeputeerde reageerde tijdens de Statenontmoeting van 2 november op de opmerkingen en vragen van D66 over de Noordelijke Samenwerking met:  
“…. Er is ook iets gezegd over SNN”, en kwam vervolgens met de belofte om ergens in februari 2012 met de gezamenlijke noordelijke Staten rond de tafel te gaan, of woorden van die strekking.  
In de aangenomen motie 2011-5 wordt duidelijk gevraagd van GS om voor het einde van het jaar 2011 met een vernieuwde noordelijke agenda te komen.  
 
Wij vragen de gedeputeerde de motie 2011-5 toch nog maar eens goed door te lezen en tevens de gestelde vragen over deze motie tijdens de Statenontmoeting in een later stadium te beantwoorden.
 
De blik vanuit Den Haag naar het Noorden verontrust ons:
- Opslag CO2
- Opslag kernafval in zoutkoepels in de bodem
- Windmolenproject de Monden
- Bezuinigingen op Defensie
- Bezuinigingen Rijksdiensten
- De komende bezuinigingen op natuur

 
Al deze ontwikkelingen geven, samen met de al ingezette terugloop van provinciale middelen, de noodzaak aan van een intensievere samenwerking met het Noorden aan;  laten we op zo kort mogelijke termijn in de volle breedte kijken welke vormen van noordelijke samenwerking lonend kunnen zijn.  
 
 
Programma 4 Vitaal Drenthe: Welzijn, jeugdzorg, onderwijs en sport en cultuur.
 
Het zich houden aan de provinciale kerntaken leidt tot het afstoten van taken die niet passen bij de provinciale rol zoals verwoord in PNS, en PNS+.
D66 is voorstander van de uitvoering van PNS en PNS+, maar verwachten van GS dat zij op korte termijn in overleg gaat met instellingen, die te maken gaan krijgen met kortingen. Hierin moet GS duidelijker zijn, getuige de brief die ons gisteren nog bereikte van de Stichting Welzijn Doven Drenthe (SWDD):
 
“Wat bij ons tenslotte grote vraagtekens oproept is een regel uit de specificatie programmabegroting 2012 onder de paragraaf Sociaal Domein.
Daar staat onder nummer 442129 voor de jaren 2013 tot en met 2015 jaarlijks een bedrag van meerdere miljoenen euro’s als subsidie voor grote instellingen.
Wat wordt hiermee bedoeld? Is er ook een pot voor kleine instellingen?
Met een fractie van die bedragen is de toekomst van SWDD veilig gesteld!”   
Voor instellingen in het sociale domein moet het uitermate frustrerend zijn om op deze dag, 9 november 2011, nog niet te weten waar ze aan toe zijn. Wij vragen GS dan ook hier op zeer korte termijn duidelijkheid in te geven!
 
Programma 6: Groen Drenthe: Water, Milieu en Bodem
 
 
Onze liberale, groene milieugedeputeerde attendeert ons doorgaans (terecht)  op gedane toezeggingen, dan wel op hetgeen al eerder besproken is, nu  maak ik van de gelegenheid gebruik om hetzelfde te doen.
Bij de bespreking van de VJN in op 13 juli jl. heeft D66, na goed overleg, besloten de Motie over het onderzoek naar de opslag van kernafval in de zoutkoepels, in te trekken. Er ontstond een levendige discussie, waarbij het college heeft toegezegd: "... wij gaan tempo maken en tegen de tijd dat de Begroting speelt is de onderzoeksopdracht al uitgezet en heeft u de onderzoeksopdracht al gelezen."
Vraag van D66:
Welke begroting bedoelt de Gedeputeerde hier? Die van 2012, want dan hebben wij blijkbaar iets gemist!
Hoe graag zouden wij ons gebogen hebben bij de door het college geformuleerde opdracht die, naar zo het lijkt, nog niet geformuleerd is,
want anders hadden wij deze, zoals ons door de gedeputeerde nadrukkelijk is toegezegd, al onder ogen gekregen.
 
Hierbij een dringend verzoek aan GS om PS te informeren over deze onderzoeksopdracht en de stand van zaken. Laten we vooral niet uit het oog verliezen dat het Rijk uiterlijk op 01/01/2014 een besluit moet nemen over de opslag van kernafval, eventueel in de Drentse bodem.
 
 
Programma 8: Klimaat en Energie
 
 
GS heeft in de begroting en mondeling aangegeven dat de presentatie van dit onderdeel richtinggevend is en verder dat we begin 2012 over een programma Klimaat en energie met elkaar spreken.  
Voorlopig kan D66 daarmee leven.  
Wel willen we dat dan ook in het kader van de Drentse Energie Organisatie duidelijk het voordeel voor burgers en bedrijven gepresenteerd wordt, in termen van geld en energie-efficiency naast de reeds beschreven 'resultaten' van € 10 miljoen op pag 77.  
Wellicht geeft een duidelijker verantwoording de Drentse burgers extra energie.
 
 
Programma 9: Innovatief Drenthe: Economische Zaken en arbeidsmarkt
 
Al eerder in de commissie is aangegeven dat er zorgen zijn over het innovatiepotentieel van Drenthe, naar aanleiding van het ING-onderzoek.
D66 vindt het belangrijk om nieuwe, innovatieve vormen van ondernemen te stimuleren, bijvoorbeeld in de recreatieve en toeristische sector en de landbouw. Voor starters en ZZP‟ers is het moeilijk, zo niet ondoenlijk, om een lening bij de bank los te krijgen.  
Voorstel D66: de mogelijkheid voor starters/zzp‟ers tot het verkrijgen van een microkrediet. Dekking: Meeropbrengsten uit aandelenverkoop Essent.

(over het innovatiepotentieel heeft D66 een motie ingediend die PS heeft aangenomen, redactie?
 
 
 
Voorzitter, ik kom tot een afronding.
 
Het financiële beeld voor 2012 is op een aantal punten duidelijk en op een aantal punten diffuus te noemen en dan denken wij met name aan de natuurbezuinigingen die nog gaan komen en de gevolgen daarvan voor Drenthe en de Drenten.  
PS wordt gevraagd goedkeuring te geven aan een Begroting, waarin een van de grootste posten nog niet duidelijk en inzichtelijk is, waardoor wij eventueel ingrijpende consequenties nog niet kunnen overzien.
 
De kern van deze begroting is onzeker. Nu „ja‟ zeggen tegen de begroting 2012 is dus lastig, zo niet onmogelijk, maar het kan kennelijk niet anders.
Daarom  moeten we als PS een manier zoeken om grip te houden op de begroting om onze kaderstellende rol waar te maken. Wij stellen dan ook voor om, bezuinigingen die aanpassingen in de begroting vereisen, direct met PS te communiceren en PS de mogelijkheid te geven, bij voorkeur tijdens de Statenvergaderingen, om het e.e.a. bij te stellen.